Donuk Omuz (Frozen Shoulder) Nedir? Sivas'ta Fizyoterapi ile Tedavi Süreci

Donuk omuz (adeziv kapsülit), omuz eklemini saran kapsülün kalınlaşıp sertleşmesi sonucu omuz hareketlerinin giderek kısıtlandığı bir tablodur.

Omzunuzu belirli bir noktadan sonra hareket ettiremiyor, kolunuzu yukarı kaldırmakta veya arkanıza götürmekte ciddi şekilde zorlanıyorsanız donuk omuz yaşıyor olabilirsiniz. Sivas'ta özellikle 40-60 yaş aralığındaki hastalarda sık karşılaştığım bir tablo bu.

Donuk omuz hastalarımın ortak bir endişesi var: "bu hiç düzelmeyecek mi?" İyi haber şu ki donuk omuz, adı kadar kalıcı bir durum değil; doğru evrede doğru yaklaşımla süreç yönetilebilir. Bu yazıda donuk omzun ne olduğunu ve Sivas fizik tedavi merkezlerinde uygulanan tedavi sürecini anlatıyorum.

Donuk Omuz (Adeziv Kapsülit) Nedir?

Donuk omuz, omuz eklemini saran kapsülün iltihaplanıp kalınlaşması ve sertleşmesiyle ortaya çıkan bir durumdur. Bu sertleşme, omzun hem aktif hem pasif hareket açıklığını ciddi şekilde kısıtlar. Omuz sıkışmasından farkı şudur: sıkışmada tendonlar mekanik olarak sıkışırken, donuk omuzda eklemin kendisini saran kapsül sertleşir.

Donuk Omuz Neden Olur?

1. Uzun Süreli Hareketsizlik

Bir yaralanma veya ağrı nedeniyle omzun az kullanılması, kapsülün sertleşmesine zemin hazırlayabilir. Kliniğimde dikkatimi çeken bir nokta: hastaların bir kısmı, başka bir omuz şikayeti nedeniyle omuzlarını bilinçli olarak az hareket ettirmiş ve süreç içinde donuk omuz gelişmiş oluyor.

2. Diyabet

Diyabeti olan bireylerde görülme sıklığı belirgin şekilde daha yüksektir.

3. Tiroid Hastalıkları

Tiroid fonksiyon bozuklukları da ilişkilendirilen faktörler arasındadır.

4. Önceki Omuz Travması veya Ameliyatı

Geçirilmiş bir travma veya cerrahi, kapsülde sertleşmeye yol açabilir.

Donuk Omzun Evreleri

1. Ağrılı Evre (Freezing)

Giderek artan ağrı ile başlar, gece ağrısı sık görülür.

2. Donma Evresi (Frozen)

Ağrı kısmen azalabilir, ancak hareket açıklığı ciddi şekilde kısıtlanır.

3. Çözülme Evresi (Thawing)

Hareket açıklığı yavaş yavaş geri kazanılmaya başlar.

Donuk Omuzda Fizyoterapi Süreci Nasıl İlerler?

1. Ağrılı Evrede Ağrı Yönetimi

Agresif germe yerine, nazik yaklaşımlar ve hafif eklem mobilizasyonları önceliklidir. Bu evrede fazla zorlayıcı egzersiz ağrıyı artırabilir.

2. Donma Evresinde Kontrollü Mobilizasyon

Hareket açıklığını kademeli olarak desteklemeye yönelik teknikler uygulanır. Bu süreçte sabır kritik bir faktördür; hızlı sonuç beklentisiyle zorlamak tam tersi etki yaratabilir.

3. Çözülme Evresinde Güçlendirme

Hareket açıklığı geri gelmeye başladıkça omuz çevresi kasları güçlendirilir.

4. Fonksiyonel Egzersizler

Saç tarama, sırt kaşıma gibi günlük aktiviteleri destekleyen çalışmalar eklenir.

5. Kişiye Özel Ev Programı

Program, evreye uygun planlandığında daha verimli uygulanır.

Donuk Omuzda Değerlendirmede Neler Yapıyorum?

Donuk omuzda en kritik nokta, hareket kısıtlılığının gerçekten kapsül kaynaklı olup olmadığını ve hangi evrede olunduğunu belirlemek.

Aktif ve pasif hareket açıklığı ölçümü. Kolu hem kendiniz kaldırdığınızda hem ben desteklediğimde ne kadar hareket olduğunu ölçüyorum. Donuk omuzda ikisinin de kısıtlı olması ayırt edici bir bulgu; kas veya tendon kaynaklı tablolarda genellikle pasif hareket daha serbesttir.

Kapsüler hareket paterni. Omuzun dışa dönme hareketinin diğer yönlere göre belirgin şekilde daha kısıtlı olması, kapsül tutulumunun tipik göstergesi. Bu paterni özellikle kontrol ediyorum.

Evre belirleme. Ağrının mı yoksa sertliğin mi ön planda olduğunu değerlendiriyorum. Ağrılı dönemde zorlayıcı germe uygun değilken, sertlik döneminde program tamamen farklı planlanıyor. Evreyi yanlış okumak süreci uzatabiliyor.

Gece ağrısı sorgusu. Uyku bölünmesi ve hangi tarafa yatıldığında ağrının arttığı, hem evre hakkında bilgi veriyor hem günlük yaşam önerilerini belirliyor.

Skapula hareketi. Kol kalkarken kürek kemiğinin nasıl eşlik ettiğini gözlemliyorum; omuz kısıtlandığında vücut bu hareketi genellikle kürekle telafi etmeye başlıyor.

Sık Sorulan Sorular

Donuk omuz kendi kendine geçer mi? Doğal seyrinde uzun sürede kendiliğinden çözülebilir, ancak bu süreç bir-iki yıl sürebilir. Fizyoterapi bu süreci daha yönetilebilir kılmaya yardımcı olabilir.

Donuk omuzda ameliyat gerekir mi? Donuk omuz, kendine özgü bir seyri olan ve çoğu kişide zamanla ameliyatsız düzelen bir tablodur; ancak bu süreç bir-iki yılı bulabilir. Fizyoterapinin amacı bu süreci daha az ağrılı geçirmek ve hareket kaybını sınırlamaktır. Ameliyat, uzun süren ve günlük yaşamı ciddi kısıtlayan sertlik durumlarında düşünülür.

Sivas'ta donuk omuz için nereye başvurmalıyım? Sivas'ta nörolojik ve ortopedik rehabilitasyon hizmeti veren bir merkeze başvurarak evrenize uygun bir program oluşturulabilir.

---

Sivas'ta Donuk Omuz için Fizyoterapi Değerlendirmesi

Omuz ağrısının diğer nedenleri ve ayırıcı değerlendirme için Sivas'ta omuz ağrısı tedavisi sayfasını inceleyebilirsiniz.

Fizyoterapist Ahmet Berk Keskin 📍 Seyrantepe Mahallesi, 41-21. Sokak No: 2C, Sivas / Merkez 📞 0552 383 94 58

---

Kaynaklar

Bu yazıdaki genel klinik bilgiler, aşağıdaki kurumsal sağlık kaynaklarının hasta bilgilendirme ve klinik kılavuz içerikleriyle uyumludur:

• NHS (Birleşik Krallık Ulusal Sağlık Servisi) — Frozen shoulder

Kaynaklar genel bilgilendirme içindir; kişiye özel değerlendirmenin yerine geçmez.

---

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi yöntemi yerine geçmez. Uygulanacak değerlendirme ve yöntemler kişiye göre değişiklik gösterebilir. Şikayetleriniz için sağlık profesyonellerine başvurunuz.